برگردان از مجله «ناشنال جئوگرافيک» چاپ ماه اگست ۲۰۰۸ ميلادی که خلاصه ای از آن بنظر خوانندگان ارجمند ميرسد.
بررسی جديدی از تخت جمشيد ،پايتخت باستانی امپراتوری «پرشيا» توسط خانم «مارگاريت دل گيوديس» که در سالهای اخير دوبار برای اين منظور به ايران سفر کرده است.
روی جلد مجله، سيمای زيبای کورش کبير که از سنگ تراشی های تخت جمشيد کپی شده مزين ميباشد.
داخل مجله تعدادی عکسهای بزرگ ورنگی از تخت جمشيد که توسط نيوشا توکليان تهيه شده به چاپ رسیده است و سر مقاله با عنوان«گذشته با شکوه و الهام بخش يک ملت با خصوصيات متفاوت»شروع می شود.
خانم «مارگاریت»تهيه کننده اين مقاله مينويسد: در اين ويرانه های تخت جمشيد که در جنوب ايران قرار دارد و پايتخت امپراتوری «پرشيا»بوده، بسيار شگفت آورو ناراحت کننده است که اسکندر مقدونی آثار باستانی ۲۵۰۰ ساله ايران را پس از پيروزی به آتش کشيده است.
اين خانم توضيح داده که شناخت ايرانيان را اگر در سطح کلی بررسی کنيم، بخشی اسلامی و بخش ديگربکشورهای غربی شباهت دارد.
از طرف ديگر خانم «مارگاریت » اظهار ميداردکه ايران يک هويت ديگری هم دارد که هيچ ارتباطی با اسلام ندارد و در عين حال با فرهنگ اسلامی در آميخته است و طبيعت ايرانی نشانی از علاقه به شراب، عشق، شعر و آواز است و در بافت طبيعت ايرانی با توجه به دين اسلام پرهيز از منکرات هم مشاهده ميشود.
در ادامه
حيات در فرم واستيل ايران، خانم «مارگاریت » ميگويد: تهران، پايتخت ايران در دامنه کوههای البرز قراردارد و تهران فعلی دارای هوائی آلوده و خفه کننده است . او در مورد پارکهای عمومی و باغهای زيبای شخصی و درختان ميوه تعريف و تمجيد کرده است و از مذاکره و مصاحبه با افراد دانشگاهی و تحصيل کرده های آمريکا صحبت کرده و توضيحاتی در مورد بعضی مسائل سياسی داده است. او همچنين از تعارف و برخورد خوب ايرانيان نکات مثبتی اظهار داشته است.
سپس خانم «مارگاریت » در مورد جنگ ايران و عراق و شهادت کودکان و آويزان کردن کليد پلاستيکی بگردن آنها و رفتن به بهشت توضيحاتی داده است.
خانم «مارگاریت » در مورد ايران قديم و امپراطوری و روی کار آمدن سلسله هخامنشی و پارتيان و ساسانيان مطالبی اظهار داشته و از اشغال ايران بوسيله دشمنانی مانند ترکها، چنگيزخان و مهمتر از همه حمله قبايل عرب در قرن هفتم ميلادی ياد کرده است و از قول مهندس يوسف مجيدزاده مينويسد که متجاوزين به سرزمين ايران نه تنها نميتوانستند ايرانيان را تغيير دهند، بلکه خودشان هم ايرانی ميشدند.
خانم «مارگاریت » از استقرار آرين ها در دو هزارسال قبل و کوچ آنها به سرزمين ايران اشاره کرده و ادامه ميدهد که حدود ۱۵۰۰ سال قبل از ميلاد، لايه هائی در حفاری دهها هزار محل باستانی ايران پيدا شده و هنوز هم اين حفاری ها ادامه دارد.
ایشان توضيح ميدهدکه در سال ۲۰۰۰ ميلادی، نزديک شهر جيرفت، بعد از يک سيل دررودخانه «هليل رود» هزاران قبر قديمی پيدا شده و اشيا ئی برنزی شامل سر يک بزبرنجی پيدا شده که گفته ميشود ممکن است مربوط به ۵۰۰۰ سال قبل باشد و از طرفی اعتقاد متخصصين بر اين استوار است که جيرفت احتمالا مرکز تمدن در ادامه بين النهرين ميباشد.
سپس خانم «مارگاریت » به تعريف عظمت بوجود آمدن سلسله هخامنشی پرداخته و ادامه داده است که کورش، بزرگ هخامنشی اولين امپراتوری «پرشيا» را بوجود آوردو بزرگترين و پر قدرت ترين پادشاه روی زمين شد و علاوه بر اينها، او مرد بسيار شجاع و فروتنی بود و پيروان مذ
هب حضرت موسی را که در سال ۵۳۹ قبل از ميلاد اسير شده بودند آزاد کرد و به بیت المقدس(اورشليم) اعزام داشت و بآنها پول داد که در آنجا عبادتگاههای خود را باز سازی کنند.
او ادامه ميدهد که کورش پادشاهی بود که تمام مذاهب در زمان او آزادی بيا ن داشتند و آنها در ۲۳ سرزمين متفاوت مقيم بودند و با آزادی کامل در امپراطوری عظيم کورش زندگی ميکردند و اين سرزمين از دريای مديترانه تا رودخانه«ايندوز»در مرز هندوستان ادامه داشته است
سپس خانم «مارگاریت » در مورد حقوق بشر کورش که روی استوانه گلی نقش بسته و در موزه لندن در انگلستان نگهداری ميشود و کپی آن در سر درب سازمان ملل متحد در نيويورک قرار دارد ياد آور ميشود و مينويسد که اين نوشته های کورش بزرگ حکايت از آزادی مذاهب آزادی قومی ونژادی و ممنوعيت بردگی و ظلم و تعدی نسبت به تمام اقوام بشر داردو گرفتن هر نوع دارائی بازوروبدون پرداخت غرامت را ممنوع کرده و از طرفی به تمام افراد کشورهای تابعه حق داده است که تابع شاهنشاهی کورش باشند يا نباشند و کورش کبير دراين اعلاميه ميگويد که من هيچوقت حکومت خود را با جنگ تحميل نکرده ام.
در اينجا خانم «مارگاریت » از قول خانم شيرين عبادی، برنده جايزه نوبل سال ۲۰۰۳ ميلادی ميگويد که برای شناخت ايران وآنچه در ايران است فقط کافی است اين بيانات کورش کبير را روی استوانه حقوق بشر او مطالعه نمائيد. او باز هم از قول خانم عبادی ميگويد که در هنگام مسافرت خانم عبادی به خارج از ايران، بآنها گفته است که در ايران امروز ۶۵ در صد دانشجويان دانشگاههای کشور را دختران تشکيل ميدهندو يا وقتی خارجيان مطلع ميشدند که در ايران هنرمندان برجسته و مهندسان و معماران درجه اول وجود دارد متعجب ميشده اند.
در مورد فردوسی، خانم «مارگاریت » ياد آور ميشود که ايرانيان فارسی صحبت ميکنند و حروف زبان آنها عربی است که بفارسی تبديل و تکميل شده، ولی اضافه کرده که زبان فارسی قديم ريشه فارسی دارد و اعتبار زبان فارسی که اين زبان را حفظ کرده است به سده دهم ميلادی بر ميگردد که فردوسی آنرا با خلق شاهنامه حفظ کرده است.
در اينجا خانم «مارگاریت » ياد آور شده که دنيا، فردوسی را «هومر» ايران ناميده است و اين ادامه ميدهد که ايرانيان شعرای خود از جمله مولانا جلاالدين رومی،حکيم عمر خيام، حافظ(که مردم ايران برای انجام کارهای خود از کتاب او فال ميگيرند) بسيار دوست دارند.
«مارگاریت » اضافه ميکند که مردم ايران، وقتی کشورشان مورد تجاوز قرار ميگرفت و نميتوانستند نظرات خود را آزادانه ابراز دارند،با زبان شعر آنهارا بيان ميداشتند و اکنون هم همانگونه ابراز عقيده ميکنند.
سپس خانم «مارگاریت »ادامه ميدهد که فردوسی با صرف سی سال از زندگی خود، شاهنامه را خلق کرد و حد اکثر سعی خود را به عمل آورد که از لغات فارسی استفاده کند و اندک لغات عربی بکار برده است.
ایشان در مسافرت خود به ايران، به کاخ گلستان رفته و خانم مهناز تهرانی متصدی کتابخانه، شاهنامه بسيار زيبائی را به او عرضه داشته است و برای ديدن اين شاهنامه که بسيار ارزشمند وقديمی است ميگويد مجبور بوده است که يک دهان بند يا ماسک به صورت خود ببند د تا اينکه ترشحات آب دهان او روی اوراق شاهنامه نريزد و صفحات کتاب را آلوده نکند.
در اينجا «مارگاریت»اضافه ميکند که هر ايرانی حتی کم سواد تعدادی از اشعار فردوسی را از حفظ ميداند و همين فردوسی وکتاب او باعث شده که ايرانيان هميشه با هم متحد باشندو اين کتاب ايرانی ها را از ملل ديگر متمايز ميکند.
او سپس در مورد نوروز و رسوم سخن گفته و در مورد مذاهب زرتشتی ـ يهودی و عيسوی ياد آوری نموده ودر مورد زرتشتيان ايران عکس بزرگی از معبد آنها راچاپ کرده و ادامه داده است که جمعيت فعلی آنها بعد از فتوحات اعراب در ۱۴۰۰ ميلادی در داخل ايران کم شده و هم اکنون حدود سی هزار نفر است.
